Kun je als UTA-werknemer roostervrije dagen laten uitbetalen?
Als UTA-werknemer kun je roostervrije dagen in de meeste gevallen niet laten uitbetalen. De cao Bouw & Infra bepaalt dat roostervrije dagen (RVD) bedoeld zijn om op te nemen als vrije tijd, niet om te verzilveren als extra loon. Uitbetaling is alleen onder specifieke omstandigheden mogelijk, en dat verschilt ook per type dienstverband. Dit artikel beantwoordt de meest gestelde vragen over RVD uitbetalen in de bouw.
Wat zijn roostervrije dagen in de bouw-cao?
Roostervrije dagen zijn extra vrije dagen bovenop het wettelijk vakantieverlof die voortvloeien uit de cao Bouw & Infra. UTA-werknemers bouwen deze dagen op als onderdeel van hun arbeidsvoorwaarden. Ze zijn bedoeld om de werkdruk te verlichten en werk en privé in balans te houden, en staan los van vakantiedagen in de wettelijke zin.
De afkorting RVD staat voor roostervrije dag. In de cao Bouw & Infra is voor UTA-medewerkers een bepaald aantal RVD per jaar vastgelegd. Het exacte aantal hangt af van de leeftijd en de arbeidsduur. Zo kunnen oudere werknemers recht hebben op meer roostervrije dagen dan jongere collega’s, als onderdeel van de leeftijdsgerelateerde regelingen in de cao.
Roostervrije dagen worden doorgaans in overleg met de werkgever ingepland. Ze zijn niet hetzelfde als ADV-dagen, al worden de begrippen in de praktijk soms door elkaar gebruikt. Het onderscheid zit vooral in de grondslag: RVD zijn cao-afspraken, terwijl ADV-dagen historisch voortkomen uit arbeidsduurverkorting.
Mogen roostervrije dagen worden uitbetaald volgens de cao Bouw?
Nee, de cao Bouw & Infra staat in principe geen uitbetaling van roostervrije dagen toe. De roostervrije dagen in de bouw-cao zijn bedoeld om daadwerkelijk op te nemen. Uitbetalen in plaats van opnemen is niet de bedoeling en mag de werkgever ook niet zomaar aanbieden als alternatief.
Dit is een bewuste keuze binnen de cao. Roostervrije dagen dienen als herstelmogelijkheid voor werknemers die vaak onder hoge werkdruk en tijdsdruk werken. Uitbetaling zou dat doel ondermijnen. Werkgevers zijn dan ook gebonden aan de cao-afspraken en mogen hier niet eenzijdig van afwijken, tenzij de cao daar uitdrukkelijk ruimte voor biedt.
Voor UTA-werknemers die denken dat uitbetaling een optie is, is het verstandig om de meest recente versie van de cao Bouw & Infra te raadplegen of hierover contact op te nemen met de werkgever of een vakbond. De cao wordt periodiek vernieuwd en details kunnen per versie licht verschillen.
Wanneer is uitbetaling van roostervrije dagen wel mogelijk?
Uitbetaling van roostervrije dagen als UTA-werknemer is alleen mogelijk bij beëindiging van het dienstverband. Als er op het moment van uitdiensttreding nog niet-opgenomen RVD openstaan, heeft de werknemer recht op uitbetaling van die dagen. Dit is de meest voorkomende situatie waarin RVD uitbetalen in de bouw wel is toegestaan.
Daarnaast kunnen cao-partijen in specifieke gevallen afspraken maken die uitbetaling mogelijk maken, bijvoorbeeld wanneer opname redelijkerwijs niet mogelijk was door omstandigheden op het werk. Dit zijn echter uitzonderingen die uitdrukkelijk in de cao of in aanvullende afspraken moeten zijn vastgelegd.
Het is belangrijk om te weten dat de werkgever niet verplicht is om uitbetaling aan te bieden buiten de situatie van uitdiensttreding. Een werknemer kan hier dus niet zomaar aanspraak op maken, ook niet als er een groot aantal RVD is opgebouwd.
Wat gebeurt er met niet-opgenomen roostervrije dagen?
Niet-opgenomen roostervrije dagen vervallen in principe aan het einde van het kalenderjaar of de afgesproken opnameperiode, tenzij de cao of de werkgever andere afspraken heeft gemaakt. Dit verschilt van wettelijke vakantiedagen, die een wettelijke vervaltermijn van zes maanden kennen maar ook kunnen worden meegenomen naar een volgend jaar.
In de praktijk maken werkgevers en werknemers soms aanvullende afspraken over het meenemen van resterende RVD naar het volgende jaar. Dit is echter afhankelijk van wat de cao toestaat en wat er individueel is afgesproken in de arbeidsovereenkomst. Zonder expliciete afspraken is de kans groot dat niet-opgenomen RVD gewoon vervallen.
Voor UTA-werknemers is het daarom verstandig om gedurende het jaar goed bij te houden hoeveel roostervrije dagen er nog openstaan en tijdig overleg te voeren met de werkgever over opname. Wachten tot het einde van het jaar vergroot het risico dat dagen verloren gaan zonder compensatie.
Hoe verschilt dit per type dienstverband als UTA-werknemer?
De regels rondom het uitbetalen van roostervrije dagen verschillen afhankelijk van het type dienstverband. UTA-werknemers in vaste dienst vallen volledig onder de cao Bouw & Infra en hebben daarmee recht op het volledige pakket aan RVD. Gedetacheerde UTA-professionals en zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) hebben een andere positie.
Vaste dienst en detachering
UTA-werknemers in vaste dienst bij een aannemer of ingenieursbureau vallen rechtstreeks onder de cao Bouw & Infra. Zij bouwen RVD op conform de cao-afspraken en kunnen deze in principe alleen opnemen, niet uitbetalen. Bij detachering via een bureau geldt doorgaans de cao voor uitzendkrachten of de inlenersbeloning, afhankelijk van de afspraken. Het is belangrijk om goed te controleren welke cao van toepassing is en wat daarin is geregeld over roostervrije dagen.
Zelfstandige professionals
Zzp’ers in de bouw vallen niet onder een cao en hebben daarmee geen recht op roostervrije dagen in de formele zin. Zij bepalen zelf hun tarieven en vrije dagen. Wel is het voor zelfstandige UTA-professionals zinvol om bij het bepalen van hun uurtarief rekening te houden met de kosten van niet-gewerkte dagen, waaronder verlof en herstelperiodes die vergelijkbaar zijn met RVD in loondienst.
Hoe Bouwselect helpt bij vragen over arbeidsvoorwaarden in de bouw
Vragen over roostervrije dagen, uitbetaling en cao-rechten komen regelmatig naar voren wanneer UTA-professionals nadenken over een volgende stap in hun loopbaan. Soms is een verschil in arbeidsvoorwaarden precies de reden om te kijken of een andere werkgever beter aansluit bij wat iemand zoekt.
Bouwselect denkt graag mee over dat soort afwegingen. Niet vanuit een vacature, maar vanuit jouw situatie: waar sta je nu, wat wil je bereiken en welke arbeidsomgeving past daarbij? Dat kan gaan over inhoud, verantwoordelijkheid, projecttype of inderdaad ook over arbeidsvoorwaarden zoals vrije dagen en cao-afspraken.
- Persoonlijk gesprek over jouw loopbaanfase en ambities
- Inzicht in wat gangbaar is binnen de bouw en civiele sector
- Toegang tot passende vacatures bij aannemers, ingenieursbureaus en andere opdrachtgevers
- Begeleiding op mbo-, hbo- en wo-niveau, voor starters en ervaren professionals
Wil je weten wat er voor jou mogelijk is? Bekijk het aanbod voor kandidaten of neem contact op voor een vrijblijvend gesprek.
Gerelateerde artikelen
- Valt een werkvoorbereider onder de UTA-regeling van de CAO Bouw & Infra?
- Wat is een marktconform salaris voor UTA-werknemers in de bouw?
- Hoe werkt het individueel budget voor UTA-werknemers volgens de CAO Bouw & Infra?
- Hoe onderhandel je over je salaris als UTA-werknemer in de bouw?
- Hoe vergelijk je twee vacatures met verschillende UTA-salarisschalen?